‹ Christelijke feesten christelijk?Zimmer Frei ›
Kribbe in een stal
Gepubliceerd op 25-12-2014

En zij baarde haar eerstgeboren Zoon en wikkelde Hem in doeken en legde Hem neer in de voederbak, omdat voor hun geen plaats was in de herberg.

Lukas 2:7 (AB-vertaling)

Het is altijd interessant om te kijken wat een woord betekent, zo lezen we in dit overbekende vers dat Maria haar kind Jezus in een phatnē legt. Alle vertalingen vertalen het met "kribbe, voederbak, voerbak". De afgelopen week werd ik voor de zoveelste keer erop gewezen dat dit verkeerd vertaald is omdat Joden nooit een kind in een voerbak in een stal zouden leggen en dat het in werkelijkheid een broodbak was, waarin brood werd opgeborgen. Het bleek dat ze deze informatie van de schrijvers van het boek Wake Up! hadden, die dit ook in hun nieuwsbrief hadden vermeld: "Het gebruikte Griekse woord [Phatne, Strong’s 5336] voor kribbe of houten bak staat in het Hebreeuws ook voor broodbak en dat werpt een bijzonder licht op deze situatie." Gelukkig hadden ze een verwijzing, maar daar werd helaas geen melding gemaakt dat het een broodbak was (zie hier voor de online versie van Strong), want daar wordt de betekenis "a manger, feeding-trough, stall" gegeven. Nu is het lexicon van Strong geen woordenboek maar een soort concordantie met daarbij altijd een korte definitie van het woord.

Omdat ik nieuwsgierig was of het Griekse woord phatnē ook voor broodbak wordt gebruikt heb ik een kleine zoekactie gedaan in de diverse Griekse geschriften van Homerus, Herodotus, Euripides, Xenophon, Strabo en Lucian (zie hier voor een gedetailleerder overzicht van mij) en overal bleek dat het werd gebruikt voor of een voederbak, of meer algemeen voor een stal. De goede lezer zal opgemerkt hebben dat de schrijvers zeiden "in het Hebreeuws ook voor broodbak", vandaar dat ik de Griekse vertaling van het Oude Testament, de Septuaginta, erbij heb gepakt en daar op het woord phatnē heb gezocht. Het komt voor in de volgende teksten "φάτναι" Spreuk. 14:4 kribbe (אֵבוּס); "φάτναις" Joel 1:17 schuur (ממגרה), Hab. 3:17 stal (רפת); "φάτνας" 2 Kron. 32:28 stal (ארוה); "φάτνην" Jes. 1:3 voederbak (אֵבוּס); "φάτνης" Job 6:5, 39:9 (39:12) voederbak (אֵבוּס). Ook nu blijkt dat in alle gevallen het Hebreeuwse equivalent of voederbak of stal betekent en nergens "broodbak".

Maar hoe zijn de schrijvers dan op het idee gekomen dat het een "broodbak" moet zijn? Als je kijkt naar het lexicon van Strong dan zie je dat deze als definitie "feeding-trough" geeft en als je dat letterlijk vertaald krijg je "voedsel trog", een trog is een verouderd woord dat in eerste instantie "voederbak" betekent, maar ook een "bak voor het bewaren van meel" (WNT), de schrijvers hebben het dus niet uit het Hebreeuws, maar uit het Engels en bovendien het woord verkeerd vertaald naar het Nederlands en vervolgens gezegd dat het die betekenis zou hebben in het Hebreeuws.

Nu we dus hebben gezien dat het geen "broodbak" is maar een "voederbak" is het interessant dat dit Griekse woord ook de betekenis heeft van "stal". Het komt vaker voor dat een woord een dubbele betekenis heeft en voor de vertaling van ons vers is het dus van belang uit welke van de twee betekenissen gekozen moet worden. Het lijkt logisch dat Maria Jezus ergens inlegt, maar omdat ze niet in een huis waren (want er was geen plaats in de herberg) is het ook logisch dat Jozef en Maria geprobeerd hebben een plek te vinden waar ze konden overnachten en waar Maria redelijk veilig kon bevallen. het is dus heel goed mogelijk dat dit dus een stal was.

Hierover wil ik binnenkort wat meer over schrijven.


Tags: Kerst, Lukas, Talen, Woordstudie
Gerelateerde onderwerpen: Lukas, Talen

Commentaar

Zie de huisregels welk commentaar wordt opgenomen!


Mede mogelijk dankzij

 Sieraden algemeen