Dit is de 119de aflevering van de Livius Nieuwsbrief met nieuws over de Oudheid. De nieuwsbrief is gratis; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Jona Lendering (redactie)

=====================

LIVIUS’ EIGEN NIEUWS

Een greep uit het Liviusaanbod: de cursus van Thijs Gerbrandy en Richard Kroes over islamitisch Spanje, dit najaar in september. U weet wel: de moskee van Cordoba en de samenleving waarin dat prachtige monument werd gebouwd.

Joris Verheijen schreef over de Melische Dialoog en uw redacteur beschreef nog wat museumstukken: de schijf van Faistos, een lamassu, de Esquilijnse Venus, een Grieks gedichtje en de wurgdoek van Cunera van Rhenen.

En trouwens, er is ook nog iets te melden over de Livius Nieuwsbrief zelf: welke redactionele keuzes worden er nu eigenlijk gemaakt?

======================================

HET MOOISTE VAN DE MAAND

In onze erkend subjectief “het mooiste van de maand” genoemde rubriek dit keer het ongelooflijke verhaal van de opgraving in Tell Mozan in Syrië.

======================================

EGYPTE

Interview met de Egyptische minister van Oudheid over de vernietiging van oudheden. En daar is zijn onvermijdelijke voorganger weer.

En verder: kopermijnen, hondengraven in Saqqara, graven in Amarna, de cultus van Amun-Ra, Aswan, Gebel el-Silsila.

======================================

BLOED-ANTIQUITEITEN

Zoals te verwachten doken er door ISIS en het Syrische leger geroofde oudheden op in het westen. In Londen bijvoorbeeld. Koerdische bronnen insinueren betrokkenheid van de Turkse overheid. Het British Museum bewaart enkele gestolen stukken om ze ooit terug te geven, Libanon doet hetzelfde, er is een rode lijst opgesteld van gestolen voorwerpen en er is een curieus verbod om geplunderde oudheden te kopen – maar dat was al verboden.

Vrijwel tegelijk kwamen er filmpjes van een executie, enige tijd geleden, en het kapotslaan van beelden in Palmyra. Nee, daar linken we niet naar: die filmpjes zijn bedoeld om de aandacht af te leiden van de tegenslagen die ISIS ondervindt. Wie ze deelt, steunt ISIS.

De reden van het vandalisme is, naast het afleiden van de aandacht, dat ISIS enerzijds een oprechte religieuze afkeer heeft van afgodsbeelden, en anderzijds dat zo de prijzen op de kunstmarkt worden opgedreven. Ondertussen is er enige twijfel: beelden van booby traps in Palmyra zijn wellicht vooral bedoeld als desinformatie om aanvallers af te schrikken.

Vóór de plundering van Syrië en Irak kwamen er vooral veel oudheden uit de geplunderde musea en opgravingen in Egypte. Meer over de handel in papyri hier en daar. Het goede nieuws is dat de betrokkenen beginnen te erkennen dat ze te lang te eenzijdig hebben gekeken naar de teksten op papyri en te lang de herkomst hebben genegeerd. Voor het goede begrip: er is geen enkel excuus op de zwarte markt papyri aan te kopen zolang er nog genoeg legaal materiaal ligt te wachten op bestudering..

In Libië neemt de bevolking initiatieven om de oudheden te beschermen; het museum met de uniekste vondsten, in Bani Walid, is overigens al in 2011 geplunderd.

Tot slot Jemen, waar niet zozeer wordt geplunderd als gebombardeerd.

======================================

DE OUDE GRIEKEN

In de jaren zeventig en tachtig discussieerden oudhistorici over de vraag of de antieke economie leek op de onze (en eigentijdse economische analyses verhelderend konden zijn) of dat ze wezenlijk anders, primitiever was (en we beter niet bij economen te rade konden gaan maar naar antropologen konden kijken). Dat “primitivismedebat” eindigde met een conclusie dat het laatste toch beter was, waarop een reactie volgde: er waren toch wel enige aanzetten voor moderniteit. Nu is daarvoor aanvullend bewijs.

Leuke animatie over de hellenistische stad Priëne. Merk op dat de informatie in het Grieks en Engels wordt geboden, hoewel Turks, de taal van het land dat zorg draagt voor de ruïnes, toch ook in de rede zou hebben gelegen. Omgekeerd weten de Turken Griekenland niet te noemen in dit stukje over Izmir/Smyrna.

Ondanks de hysterische manier om een afbeelding van een lasso-werpende Amazone onder uw aandacht te brengen, gaat het om een beeldschoon plaatje.

Waarom zijn archeologen zo geïnteresseerd in dakpannen? Een blog uit Kastro Kallithea.

Nationalisme en archeologie – lees dit bizarre artikel over de “zon van Vergina”, die een “ster van Sozopol” moet zijn. Vooral de slotalinea is de moeite waard.

Een gedegen, genuanceerd stukje van NRC.next checkt: dat Griekenland de bakermat van onze beschaving zou zijn, is grotendeels onwaar.

En verder: kindergraven, ebola en schatkamers in Athene en de immer-voorslepende discussie over de vraag wie er in het koningsgraf van Vergina begraven ligt.

======================================

ROME EN ZIJN RIJK

Voorwerpen waarvan lang werd gedacht dat het de schijven waren van bordspelletjes, zouden wel eens een soort toiletpapier kunnen zijn geweest.

Frontinus beschrijft de Romeinse aquaducten en noemt hun capaciteiten, maar we hebben geen idee hoe groot zijn maateenheid is. Nu is daar toch enig zicht op.

Om helemaal blij van te worden: in Andriake zijn de door keizer Hadrianus gebouwde graanpakhuizen opengesteld voor het grote publiek. Die worden al in de oudste tradities over Nikolaas van Myra vermeld.

Een Aramese palimpsest blijkt een manuscript te bevatten van een farmaceutische tekst van de Grieks-Romeinse arts Galenos.

En verder: Sidon, een wandeling door Ammaia (Portugal), contacten met Axum, Tripolis, een scheepswrak bij Sardinië, Milas, Aphrodisias, Pavlikeni en Zela.

======================================

BENOORDEN DE ALPEN

Een van de beroemdste graven uit de Noord-Europese Bronstijd is dat van het Meisje van Egtved, dat in Denemarken zo’n beetje een nationaal symbool is. Ze blijkt een immigrante te zijn.

Vorige maand kwam het trechterbekergrafveld uit Dalfsen in het nieuws, maar er zijn ook chique Merovingse graven gevonden uit de vijfde/zesde eeuw.

Het maandelijkse lijstje uit Groot-Brittannië: Cornwall als Bronstijd-goudmijn en Falkirk.

En verder: een prachtig verhaal over een Ierse halsband, een bronzen bijl uit Westwoud, Wielsbeke, een museumprobleem met een oeroude boot in Mechelen, Anreppen, Aalter en Leuven.

======================================

ISRAËL, JODENDOM EN CHRISTENDOM

Een munt uit het oude Kanaän? Nee natuurlijk.

Een tiende-eeuwse inscriptie uit Khirbet Qeiyafa noemt een Eshbaʽal, een naam die we ook kennen uit de Bijbel en dan toevallig ook een tiende-eeuws personage betreft. In de berichtgeving werd dat iets héél bijzonders, maar de naam is ook bekend uit Ugarit.

Dat ontdekte uw redacteur zomaar: dat een bijbels personage – geen Romeinse keizer maar een jood – een bezoek heeft gebracht aan Nederland. Geen grap.

Hoe hype je een vondst? Door er een excessief label op te plakken. Het gevolg is dat u een vieze nasmaak hebt bij dat laat-antieke wegrestaurant, terwijl de vondst op zich leuk genoeg is.

En verder: de tekst van Jezus Sirach, Gaza, Shikhin, Huqoq en Peter Brown schrijft over Augustinus’ ideeën over weldadigheid.

======================================

OVERIG

Twee leuke boeken verschenen over de overgang van Late Oudheid naar Middeleeuwen: Pieter van der Horst schreef over het joodse koninkrijk Himyar en Marcel Hulspas over Mohammed. Richard Kroes besprak het tweede boek en uw redacteur het eerste. Bonus: hoe oud is de Koran?

De papyrologie is de afgelopen jaren zwaar in opspraak gekomen. Eerst was er het Evangelie van de Vrouw van Jezus, waarvan vaststond dat het een vervalsing was maar waarover de berichtgeving door de Harvard-universiteit schandalig werd “gespind”. Vervolgens waren er de Sapfo-papyri, waarvoor verschillende herkomsten zijn genoemd terwijl over de datering de waarheid niet werd gesproken. En toen was er de claim van een eerste-eeuws Marcusfragment. Inmiddels wordt de Augiasstal uitgemest: New Testament Studies zet alles in een reeks nuttige artikelen voor u op een rijtje.

Misschien wel het belangrijkste bericht: Joe Zias moet aan Simcha Jacobovici zo’n 200.000 euro betalen. Te kort samengevat is Jacobovici een filmmaker die nogal wat sensationalistische documentaires heeft gemaakt over bijvoorbeeld het familiegraf van Jezus; Zias is een boze wetenschappers die probeerde te verhinderen dat Jacobovici zijn ideeën kon uitdragen. Dat leidde tot een rechtszaak, waarin de filmmaker de wetenschapper beschuldigde van smaad en aansprakelijk stelde voor het afspringen van zakelijke contracten. De rechter heeft Zias in het ongelijk gesteld. Wie dit bekijkt als een conflict tussen wetenschap en pseudowetenschap, kan alleen verdrietig zijn; wie het bekijkt als een discussie over de vrije meningsvorming over wetenschappelijke onderwerpen, haalt opgelucht adem. Wetenschappelijke inzichten leg je geduldig uit en dwing je niet af via de rechter.

Nog een bericht van het juridisch front, en dit keer is het ongekwalificeerd goed nieuws: de illegale bebouwing van de Vallei van de Tempels in Agrigento, moet worden gesloopt.

Het momenteel gesloten Rijksmuseum van Oudheden heeft een leuke fotowedstrijd.

En verder: het gebruik van Lidar en de claim dat de Kalash in Pakistan afstammelingen zijn van de soldaten van Alexander de Grote is nu ook met DNA-onderzoek weerlegd.

======================================

BOEKEN

De boekenrubriek in de Livius Nieuwsbrief wordt verzorgd door Roel Salemink van de Amsterdamse Athenaeumboekhandel, die u de boeken snel zal leveren als u gebruik maakt van de onderstaande links.

The Pseudo-Platonic Seventh Letter beschrijft Plato’s poging om de heerser van Sicilië, Dionysius II (397-343 v.Chr.), om te vormen tot een filosofenkoning langs de lijnen van zijn Politeia. Er bestaat veel discussie over de authenticiteit van het geschrift en in deze bundel proberen antiek-filosofen Myles Burnyeat en Michael Frede aan te tonen dat het geschrift als echt moet worden beschouwd.

Callimachus: The Hymns is de eerste vertaling inclusief commentaar en inleiding (Susan Stephens) van alle hymnes van de Griekse dichter Callimachus (305-240 v.Chr). Van zijn werk zijn slechts zes hymnen en een vijftigtal epigrammen bewaard gebleven, waarvan de hymnes hier centraal staan.

Agrippina de Jongere, keizerin-vrouw van Claudius en keizerin-moeder van Nero, is het onderwerp van Agrippine: Sexe, Crimes Et Pouvoir Dans La Rome Imperiale geschreven door de jonge Franse historica Virginie Girot. Agrippina wordt beschreven als een politiek dier die zich prima thuis voelde in de hoogste kringen van de Romeinse macht.

De Cambridge Companion to Roman Law is en nieuw deel in de reeks en gaat in op alle facetten van het Romeinse Recht in de Oudheid van de Romeinse Republiek tot het Byzantijnse Rijk. Hoofdstuk zeventien is een bijdrage van Bernard Stolte, hoogleraar Byzantijns Recht aan de RUG en oud-directeur van het KNIR.

De Late Oudheid staat centraal in heruitgaven in paperback van Pat Southerns The Roman Empire from Severus to Constantine waarin de keizertijd in de derde en begin vierde eeuw wordt beschreven. Daarnaast is er In Praise of Later Roman Emperors: The Panegyrici Latini, waarin vertalingen van lofredes op enkele van deze keizers zijn opgenomen en zijn becommentarieerd en begeleid door C. Nixon en B. Rodgers.

======================================

DWAASHEID

Een studente aan de Vrije Universiteit beschuldigde haar docenten van een blanke bias bij de bestudering van de Oudheid. Er was een discussie, waarover Daan Nijssen een mooi stuk schreef. Zoals bekend is het probleem dat de afrocentristen een moderne (en, opmerkelijk genoeg, nogal Europese) notie van ras projecteren op het oude Egypte.

Overigens waren ook de Vikingen en Kelten zwart.

De Lijkwade van Turijn zou dus uit de Oudheid stammen. U moet hier maar lezen waarom dat onzin is.

======================================

INTERNET

Vooruit, een app is geen internet, maar laten we toch even reclame maken voor een app om Griekse werkwoordvormen te oefenen: hier.

======================================

EN TOT SLOT

U heeft toch al wel een abonnement genomen op Ancient History Magazine? Doe het hier en zorg dat u álle nummers heeft.

======================================

Oude nieuwsbrieven zijn te raadplegen via de website van het Rijksmuseum van Oudheden (2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015) en bij Aantekeningen bij de Bijbel.

Tags: ,

Wekelijks wordt in deze Bijbelquiz een nieuwe vraag over de Bijbel gesteld, wie het antwoord denkt te weten mag deze als commentaar toevoegen. Het antwoord komt dan de volgende week, zodat iedereen de gelegenheid krijgt om mee te doen in deze Bijbelquiz. En schroom niet om een antwoord te geven, ook al hebben anderen al eerder een poging gedaan.

Antwoord van de vorige keer:

Deborah ging mee omdat Barak daarop stond. Debora beloofde dit, maar zei wel dat niet hij maar een vrouw dan de eer zou krijgen. (Richteren 4)

De vraag van deze week:

Hoewel we vorige week hadden gesteld dat het voorlopig weer de laatste vraag was van het seizoen, hadden verschillende van jullie gemaild waarom niet met een beeldvraag was afgesloten. Ik voldoe natuurlijk graag aan zo’n vraag. Als tipje van de sluier wat is het en door wie werd het gebruikt.

Nb. Dit is voorlopig de laatste van dit seizoen, na de zomervakantie gaan we weer verder.

Tags: ,

Constant zijn we met verbeteringen en toevoegingen op onze website bezig, hieronder een aantal artikelen waar we de afgelopen week aan hebben gewerkt

Artikelen

Bijbelteksten

  • Een 30-tal Nederlandse spreekwoorden en uitdrukkingen welke ontleend zijn aan de Bijbel, zijn nu vermeld bij de desbetreffende teksten, waardoor we nu meer dan 150 Nederlandse spreekwoorden/uitdrukkingen hebben.
  • Hooglied zijn diverse toevoegingen en correcties doorgevoerd
  • In het Oude Testament zijn meer dan 23.000 verwijzingen naar de database van SHEBANQ opgenomen.
  • Ook zijn er meer dan 30.000 verwijzingen naar de databases van Bible Online Learner opgenomen.

Woordstudies

Overig

Naast bovengenoemde updates, worden regelmatig ook links naar artikelen en updates geplaatst op onze Facebook pagina’s:

Als u onze website wil steunen, kunt u een donatie doen op rekeningnummer IBAN NL60RABO0300721382 t.n.v. J.P. van de Giessen, o.v.v. Aantekeningen bij de Bijbel. (Als u niet in Nederland woont: BIC/SWIFT RABONL2U.)

Tags:

Wekelijks wordt in deze Bijbelquiz een nieuwe vraag over de Bijbel gesteld, wie het antwoord denkt te weten mag deze als commentaar toevoegen. Het antwoord komt dan de volgende week, zodat iedereen de gelegenheid krijgt om mee te doen in deze Bijbelquiz. En schroom niet om een antwoord te geven, ook al hebben anderen al eerder een poging gedaan.

Antwoord van de vorige keer:

Natuurlijk was het antwoord Zippora (Exod. 4:25)

De vraag van deze week:

Ging Deborah mee met Barak toen hij ten strijde trok tegen Sisera?

Nb. Dit is voorlopig de laatste van dit seizoen, na de zomervakantie gaan we weer verder.

Tags: ,

Constant zijn we met verbeteringen en toevoegingen op onze website bezig, hieronder een aantal artikelen waar we de afgelopen week aan hebben gewerkt

Artikelen

Bijbelteksten

  • Tot en met Exodus 35 zijn alle verwijzingen naar de Dode Zee rollen opgenomen (in de loop van de tijd zullen ook alle andere gedeelten worden opgenomen).
  • Meer dan 120 Nederlandse spreekwoorden en uitdrukkingen welke ontleend zijn aan de Bijbel, zijn nu vermeld bij de desbetreffende teksten.

Woordstudies

Als u onze website wil steunen, kunt u een donatie doen op rekeningnummer IBAN NL60RABO0300721382 t.n.v. J.P. van de Giessen, o.v.v. Aantekeningen bij de Bijbel. (Als u niet in Nederland woont: BIC/SWIFT RABONL2U.)

Tags:

Wekelijks wordt in deze Bijbelquiz een nieuwe vraag over de Bijbel gesteld, wie het antwoord denkt te weten mag deze als commentaar toevoegen. Het antwoord komt dan de volgende week, zodat iedereen de gelegenheid krijgt om mee te doen in deze Bijbelquiz. En schroom niet om een antwoord te geven, ook al hebben anderen al eerder een poging gedaan.

Antwoord van de vorige keer:
De vraag van vorige week was vrij eenvoudig, het ging om koningin Izebel (1 Kon. 16) de vrouw van Achab.

De vraag van deze week:

Normaal worden jongens besneden door mannen, maar één keer is er sprake dat een vrouw dat doet. Wie was deze vrouw.

Tags: ,

Gebroken ceder

De stem van de HEER breekt de ceders
Ja, de HEER breekt de ceders van de Libanon.

Psalm 29:5 (AB-vertaling)

In deze Psalm wordt een schitterende beschrijving gegeven van het onweer. Weliswaar wordt vooral aan de donder als stem van God aandacht gegeven, maar ook de bliksem, de vlammen vuurs (vs 7) wordt genoemd. Volgens tegenwoordig wetenschappelijk inzicht is het niet de donder maar de bliksem, die de cederen verbreekt. En volgens datzelfde inzicht wordt niet de bliksem door de donder veroorzaakt, maar is de donder slechts een begeleiden verschijnsel van de bliksem. Vanuit onze wetenschappelijke inzichten zou je kunnen stellen dat de psalmist slechts een naïeve voorstelling geeft, waarbij de donder het belangrijkste element is.We moeten echter beseffen dat het bij de psalmist niet gaat om een accurate beschrijving, er is nl. ook een religieus element dat niet uit het oog mag worden verloren. De dichter spreekt over de stem van God, waarmee hij de donder identificeert, maar als we kritisch lezen dan zien we dat de dichter van meer spreekt, het gaat hem niet enkel om het geluid, maar vooral om de Goddelijke almacht die zich in dat geluid manifesteert. En het is deze Goddelijke almacht die de bomen aan splinters doet slaan, en om die reden worden juist de ceders genoemd vanwege hun grootsheid.

Tegenwoordig zijn op het Libanon gebergte nog maar een paar bomen te vinden, de meesten zijn in de loop der eeuwen omgehakt. Wil je van de grootheid van deze Libanon ceders genieten, dan moet je naar de oude landgoederen gaan in Europa waar de adel in de 18de en de 19de eeuw vele van deze ceders in hun tuinen plantten. Enkele jaren geleden was ik op het landgoed kasteel Middachten om hun ceder te mogen bekijken.

Hoe groot deze boom is kunnen we zien aan de tuinman die aan de voet van de boom staat (zie de rode cirkel). Nu is deze boom, die ik tussen de 150-170 jaar schat, niet zo groot als hij had kunnen zijn. Het geval wil dat een aantal jaren geleden, door een onweer het bovenste gedeelte afbrak (zie bovenste rode cirkel) en in zijn val een aantal andere takken meenam. Desalniettemin is het een schitterende boom die zeker de moeite van het bezoeken waard is.

In de zomer is de tuin opengesteld voor publiek en als u gaat dan moet u ook zeker de twee Ginko biloba’s bekijken, naast een schitterende rij van vijgenbomen, vele soorten citrus-bomen, verschillende soorten kruiden waaronder een schitterende exemplaar van de mirte en de laurierboom. Tot slot is het landgoed beroemd om zijn vele zeldzame kastanjebomen.

Tags: ,

Constant zijn we met verbeteringen en toevoegingen op onze website bezig, hieronder een aantal artikelen waar we de afgelopen week aan hebben gewerkt

Artikelen

Bijbelteksten

  • Tot en met Exodus 16 zijn alle verwijzingen naar de Dode Zee rollen opgenomen, in de loop van de tijd zullen ook alle andere gedeelten worden opgenomen.
  • Jesaja 45:18-19 verschillende vertaalnotities

Woordstudies

    Als u onze website wil steunen, kunt u een donatie doen op rekeningnummer IBAN NL60RABO0300721382 t.n.v. J.P. van de Giessen, o.v.v. Aantekeningen bij de Bijbel. (Als u niet in Nederland woont: BIC/SWIFT RABONL2U.)

    Tags:

    Wekelijks wordt in deze Bijbelquiz een nieuwe vraag over de Bijbel gesteld, wie het antwoord denkt te weten mag deze als commentaar toevoegen. Het antwoord komt dan de volgende week, zodat iedereen de gelegenheid krijgt om mee te doen in deze Bijbelquiz. En schroom niet om een antwoord te geven, ook al hebben anderen al eerder een poging gedaan.

    Antwoord van de vorige keer:
    De vraag van vorige week “Welke boeken of geschriften worden in de twee boeken van Kronieken allemaal genoemd?” was blijkbaar lastig, of het komt omdat de vakantieperiode weer is begonnen, maar op een inzending via de mail na durfde niemand een antwoord te geven.

    De schrijver van Kronieken maakte gebruik van meerdere bronnen, welke grofweg onderverdeeld kunnen worden in historisch en profetisch. 1) De historische werken welke hij noemt zijn, het commentaar (מדרש = midrash) op het boek van de koningen (1 Kron. 24:27); het boek van de koningen van Israël (1 Kron. 9:1; 2 Kron. 20:34); het boek van de koningen van Juda en Israël (2 Kron. 16:11, etc.); het boek van de koningen van Israël en Juda (2 Kron. 27:7, etc.). 2) De profetische werken zo genoemd naar hun auteur zijn de geschiedenissen van den profeet Nathan, en in de geschiedenissen van de ziener Gad (1 Kron. 29:29); de woorden van de profeet Nathan, de profetie van de Siloniet Ahia, en de gezichten van de ziener Jedi (2 Kron. 9:29); de woorden van de profeet Semaja, en de ziener Iddo (2 Kron. 12:15); de geschiedenissen van Jehu, de zoon van Hanani (2 Kron. 20:34); de geschiedenissen van Uzzia, die de profeet Jesaja, de zoon van Amos, heeft opgeschreven (2 Kron. 26:22); het visioen van de profeet Jesaja, de zoon van Amos (2 Kron. 32:32); de woorden van de zieners (2 Kron. 33:19)

    De vraag van deze week:

    Volgens de betekenis van haar naam was ze kuis en ongerept (maar de betekenis van een naam is altijd lastig en anderen denken dat haar naam niet verheven is of zelfs een uitroep is waar haar prins was), maar deze prinses stierf wel een gewelddadige dood. Verder kennen we haar als iemand die haar man verleidde tot afgoderij. Over wie hebben we het?

    Tags: ,

    In de loop der tijd leer je steeds meer nieuwe woorden en vaak is het een opvolger van een ouder woord dat in negatieve bijklank heeft gekregen. Neem bijvoorbeeld het woord antisemitisme, waar vroeger gewoon Jodenhaat mee werd bedoeld, dat kon natuurlijk niet dus werd het opgewaardeerd en zou plotseling een haar voor alle Semitische bevolkingsgroepen gelden. Omdat Jodenhaat te frontaal klinkt, zag je dat dus een ander woord werd gekozen en werd steeds meer over “de slechte zionistische invloeden” gesproken. Zo is ook de theologische term “vervangingsverbond, vervangingstheologie  op zijn retour en daarvoor is de mooie term “dezioniseren” gekozen.

    Het is een dure theologische term die bedacht is door het Bethlehem Bible College en nu ook gebruikt wordt door Sabeel. Zij vinden dan ook dat de Bijbel gedezioniseerd moet worden. Ds. Kees Kant heeft nu hierover een boek geschreven, “Van Eisenach naar Betlehem“, waarin hij een historische uiteenzetting geeft van het anti-joodse denken in de geschiedenis van de christelijke kerk, in de kerkbeweging van de Deutsche Christen en in kringen van Palestijnse christenen. Een verhelderend boek, waarin hij netjes uiteenzet hoe misleidend deze theologie is. Zo verwijst hij naar de bekende Palestijns christelijke theoloog en Sabeel-directeur Naim Ateek die betoogt dat de meeste oudtestamentische Bijbelboeken bekrompen, nationalistisch, xenofoob en racistisch zijn. De theologie van het Bijbelboek Ezechiël is zeer bekrompen, terwijl bij Ezra en Nehemia er volgens hem sprake is van conservatisme, exclusiviteit en xenofobie. De eerste vijf boeken van het Oude Testament, zijn voor hem het middelpunt van bekrompen en nationalistische denken. Het Oude Testament is dan ook niet zozeer meer het Woord van God, maar is in zijn opinie slechts geschiedschrijving over hoe Joden in de geschiedenis een totaal verwrongen beeld hadden van God. Om die reden zijn alle teksten in de Bijbel die spreken van een verbond met Israël, verkiezing of landbelofte een volstrekt verkeerd begrijpen van God.

    Het is dan ook om die reden dat Palestijns christelijke theologen vinden dat de Bijbel gedezioniseerd moet worden. Alle passages die over Israël als land en volk, op Joden en jodendom slaan moeten verwijderd worden. De geslachtsregisters in Mattheüs en Lukas zijn voorbeelden hiervan, net zoals Bartimeus en de Kanaänitische vrouw Jezus als “Zoon van David” aanspreken zijn teksten die volgens deze Naim Ateek fout zijn. De woorden van God in Deuteronomium 4:2 “U mag aan het woord dat ik u gebied, niets toevoegen en er ook niets van afdoen, opdat u de geboden van de HEERE, uw God, die ik u gebied, in acht neemt.” zal hij dan ook stellig niet als een opdracht van God zien, maar als bekrompen nationalistisch denken, net als de Bijbeltekst in Openbaring 22:18 “Want ik getuig aan ieder die de woorden van de profetie van dit boek hoort: Als iemand iets aan deze dingen toevoegt, zal God hem de plagen toevoegen die in dit boek geschreven zijn.” Ik kan dan ook niet anders dan constateren dat met “Dezioniseren van de Bijbel” wordt bedoelt dat alles wat deze theologen niet aanstaat wordt verwijderd uit de Bijbel en wordt omgevormd tot een tekst die hen wel aanstaat. Ze zijn niet bezig met Gods Woord te bestuderen, maar deze te herschrijven naar hun eigen ideologie. Ze zijn daarin nog niet eens eerlijk, als ik een boek niet mooi vind en dat tegen de schrijver zeg, dan zal hij stellig als wederantwoord hebben dat ik dan maar een beter boek moet schrijven. Hetzelfde is het met een religieus boek, als mij dat niet aanstaat dan zal iedereen zeggen dat ik dan maar dat religieuze boek moet afwijzen en een ander moet zoeken of schrijven. Deze pseudo-theologen zijn hebben echter niet zoveel kennis om dat te doen en zijn alleen maar in staat om als kleine kinderen het af te kraken en het vullen met hun eigen kleine fantasietjes en niet door hebben dat ze de Schrijver beledigen.

    Tags: ,

    « Older entries